top of page
  • Writer's pictureIODA

نکاتی برای پیشگیری از پوسیدگی دندانها

پوسیدگی­های دندانی یکی از شایع­ترین دلایلی است که عوارض آن باعث غیبت از مدرسه، دانشگاه و محل کار می­شود. روزانه میلیون­ها نفر به خاطر پوسیدگی دندانی تحت درمان دندانپزشکی قرار گرفته و بعضا هزینه­های درمانی سنگینی را نیز متحمل می­شود و در نهایت ممکن است دندان­های خود را نیز از دست بدهند. بهترین راه مقابله با پوسیدگی دندانی پیشگیری و درمان به موقع و زود هنگام هست.

Preventive Dentistry
پیشگیری از پوسیدگی دندانها

۱. آیا پوسیدگی یک بیماری عفونی است؟

شاید برای برخی این عبارت عجیب باشد ولی پوسیدگی در واقع یک بیماری عفونی است که به واسطه باکتری­های حفره دهان اتفاق می­افتد. ساده ماجرا از این قرار است که برخی از باکتری­های حفره دهان به سطوح خارجی دندان چسبیده و کربوهیدرات­های موجود در مواد غذایی به ویژه قندهای ساده را تخمیر می­کنند. در نتیجه این فرآیند، اسید ایجاد شده که باعث تخریب ساختار دندان و ایجاد پوسیدگی می­شود.



 آیا پوسیدگی یک بیماری عفونی است؟
آیا پوسیدگی یک بیماری عفونی است؟

۲. آیا می­توان جلوی ایجاد پوسیدگی را گرفت؟

برای ایجاد پوسیدگی وجود چهار عامل ضروری است: باکتری، دندان، کربوهیدارت به ویژه قندهای ساده مثل شکر و زمان. از نظر تئوریک حذف هرکدام از این عوامل می­تواند باعث اختلال در ایجاد پوسیدگی شود ولی داستان به این سادگی نیست. اگر کسی دندان نداشته باشد طبعا دچار پوسیدگی نمی­شود. پس وقتی دندان داریم احتمال پوسیدگی هم وجود دارد. در گذشته تلاشهای زیادی برای حذف باکتری­های حفره دهان یا بی­اثر کردن آنها از طریق واکسن یا تجویز آنتی بیوتیک صورت گرفت ولی نتیجه­ای در بر نداشتند. حذف کربوهیدارتها از رژیم غذایی هم اگر نگوییم غیرممکن، کاری است بسیار دشوار و غیرعلمی که باعث بهم خوردن سیستم متابولیک بدن خواهد شد. بنابراین تنها راه عملی این است که به باکتری­ها فرصت ندهیم مواد غذایی را تخمیر کرده و اسید تولید کنند. این کار از طریق حذف مکانیکی بقایای مواد غذایی از اطراف دندانها امکانپذیر است که با مسواک زدن و نخ کشیدن میسر خواهد بود. با این کار، مواد غذایی پیش از این که باکتری­ها فرصت تخمیر آنها را داشته باشند، از اطراف دندان برداشته خواهند شد.


علاوه بر این، تقویت ساختار دندان از طریق تجویز موضعی و مصرف خوراکی فلوراید (البته در صورت صلاحدید دندانپزشک)، استفاده از برخی دهانشویه­های ضدعفونی کننده برای کاهش حجم باکتری­های دهان و مصرف آدامس­های بدون قند برای افزایش ترشح بزاق و استفاده از اثرات حفاظتی بزاق هم در پیشگیری از پوسیدگی موثر هستند اما مهمترین و اصلی­ترین روش همان حذف مکانیکی مواد غذایی با استفاده از مسواک و نخ دندان است.


آیا می­توان جلوی ایجاد پوسیدگی را گرفت؟
آیا می­توان جلوی ایجاد پوسیدگی را گرفت؟


۳. چه خمیر دندان و مسواکی استفاده کنیم؟

بهتر است خمیر دندان حاوی فلوراید بوده و مانع از ایجاد حساسیت دندانی شود. برخلاف تبلیغات وسیع شرکت­های سازنده، خمیردندانهای ساده حاوی فلوراید بهترین گزینه برای مسواک زدن هستند. خمیردندانهای به اصطلاح سفید کننده بعضا حاوی مواد ساینده­ای هستند که استفاده بی رویه و متناوب آنها می­تواند به تخریب بافتهای دندان و تحلیل لثه منجر شود. در مورد مسواک نیز، بطور کلی هرچه موهای مسواک نرم­تر باشد، برای سلامتی بافت لثه و دندان بهتر خواهد بود. بنابراین توصیه می­شود تا حد امکان از مسواکهایی با موهای زبر(هارد) استفاده نکنید چرا که ممکن است باعث سایش دندان و تحلیل لثه شوند.


خمیر دندان حاوی فلوراید
خمیر دندان حاوی فلوراید


۴. آیا استفاده از نخ دندان ضروری است؟

نواحی بین دندانی مناطقی بسیار مستعد برای ایجاد پوسیدگی هستند چراکه بقایای مواد غذایی در فضای زیر تماس بین دندانی گیر افتاده و حرکت زبان و مسواک زدن نمی­توانند آنها را پاک کنند. برای تمیز کردن این سطوح دندانی معمولا از نخ دندان استفاده می­شود.


۵. چند بار در روز باید مسواک زد؟

بطور کلی توصیه می­شود، افراد دو بار در روز مسواک زده و دست کم یکبار در روز نخ بکشند. پیشنهاد می­شود دو بار مسواک یکی بعد از صبحانه و دیگری شب پیش از خواب باشد. ایده آل این است که بعد از هر بار مسواک، نخ دندان هم استفاده شود. در غیر این صورت یکبار نخ کشیدن قبل از خواب ضروری است. به این نکته توجه کنید که مسواک زدن بیش از حد و با نیروی زیاد یا استفاده از مسواکهای زبر به مرور زمان باعث سایش دندان و تحلیل لثه خواهند شد.



Tooth Brush


۶. غیر از مواد قندی، چه موادی باعث پوسیدگی می­شوند؟

نوشابه­های گازدار و به طور کلی مواد غذایی اسیدی ریسک ایجاد پوسیدگی را به شدت افزایش می­دهند. مواد اسیدی ساختار مینای دندان را تضعیف کرده و در نتیجه دندان را بیش از پیش در معرض خطر پوسیدگی قرار می­دهند.


۷. آیا دندان پوسیده حتما باید ترمیم شود؟

اگر شما بطور مرتب و در فواصل زمانی کوتاه به دندانپزشک خود مراجعه کنید، دندانپزشک این امکان را دارد تا پوسیدگی­ها را در مراحل اولیه تشخیص داده و با روشهای غیرتهاجمی نظیر استفاده از فلوراید موضعی یا انواع رزین­ها بدون دستکاری ساختار دندان، پوسیدگی در مراحل اولیه متوقف کنند.



17 views0 comments

Recent Posts

See All

댓글


bottom of page